ساختمان غول پیکر هواپیماسازی بوئینگ؛ بزرگترین ساختمان جهان از نظر حجم

ساختمان غول پیکر هواپیماسازی بوئینگ؛ بزرگترین ساختمان جهان از نظر حجم

کارخانه بوئینگ در شهر اورت ایالت واشنگتن، بزرگترین ساختمان جهان از نظر حجم است. این مجموعه عظیم با مساحتی معادل ۴۰ هکتار و حجمی بیش از ۱۳ میلیون متر مکعب، چنان وسیع است که دارای سیستم حمل و نقل داخلی، اداره آتش نشانی مستقل و مرکز گردشگری اختصاصی می باشد. در این کارخانه غول پیکر، هواپیماهای پهن پیکر مانند ۷۷۷ و ۷۸۷ دریم لاینر مونتاژ می شوند و بازدید از آن یکی از جذاب ترین تجربه های صنعتی برای گردشگران است.

وقتی از بزرگترین ساختمان های جهان صحبت می شود، ذهن بسیاری از افراد به سمت بلندترین برج ها یا عظیم ترین سازه های بتنی می رود. اما اگر معیار ما حجم و فضای داخلی باشد، یک کارخانه هواپیماسازی در ایالت واشنگتن آمریکا رکورددار بی رقیب این حوزه است. ساختمان غول پیکر هواپیماسازی بوئینگ در شهر اورت، تنها یک کارخانه نیست؛ بلکه یک شهر کوچک صنعتی است که در آن هزاران نفر هر روز مشغول ساخت پیچیده ترین ماشین های پرنده تاریخ بشریت هستند. در این مقاله به بررسی ابعاد، تاریخچه، ویژگی های باورنکردنی و نحوه بازدید از این شاهکار مهندسی می پردازیم.

بزرگترین ساختمان جهان از نظر حجم

کارخانه بوئینگ اورت (Boeing Everett Plant) در حومه شهر سیاتل و در شهر اورت ایالت واشنگتن قرار دارد. این مجموعه در سال ۱۹۶۶ با هدف مونتاژ هواپیمای افسانه ای ۷۴۷ ساخته شد و همان زمان رکورددار بزرگترین ساختمان جهان از نظر حجم شناخته شد. حجم این ساختمان بیش از ۱۳.۳ میلیون متر مکعب (۴۷۰ میلیون فوت مکعب) است. برای درک بهتر این عدد، باید بدانید که حجم این کارخانه چندین برابر برج معروف ایفل در پاریس است و فضای داخلی آن به قدری زیاد است که می توان ده ها زمین فوتبال را درون آن جای داد.

مساحت زیربنای این مجموعه حدود ۳۹.۹ هکتار (۹۸.۳ جریب فرنگی) است. این وسعت به قدری زیاد است که اگر این کارخانه یک شهر مستقل بود، از نظر جمعیت و وسعت در رده بندی شهرهای متوسط آمریکا قرار می گرفت. سقف این سالن ها به قدری بلند است که ساخت هواپیماهای چندین طبقه و پهن پیکر در آن بدون هیچ محدودیت ارتفاعی انجام می شود.

تاریخچه شکل گیری غول صنعتی در اورت

در دهه ۱۹۶۰ میلادی، شرکت بوئینگ تصمیم گرفت وارد رقابتی تاریخی با شرکت های دیگر برای ساخت بزرگترین هواپیمای مسافربری جهان شود. پروژه ۷۴۷ نیازمند فضایی بود که در تاسیسات قبلی بوئینگ در شهر سیاتل وجود نداشت. ویلیام آلن، مدیرعامل وقت بوئینگ، تصمیم گرفت زمینی وسیع در نزدیکی فرودگاه پین فیلد در شهر اورت خریداری کند.

عملیات ساخت این کارخانه در سال ۱۹۶۶ آغاز شد و با سرعتی باورنکردنی پیش رفت. بیش از ۲۸ هزار کارگر ساختمانی به صورت شبانه روزی کار کردند تا اولین هواپیمای ۷۴۷ تنها ۱۶ ماه بعد در همین کارخانه مونتاژ و آماده پرواز شود. این سرعت عمل در ساخت یک سازه با این ابعاد، هنوز هم یکی از رکوردهای شگفت انگیز در تاریخ مهندسی عمران محسوب می شود.

نکته تاریخی: در زمان ساخت اولیه، زیرساخت های شهر اورت توانایی تامین آب و برق مورد نیاز این کارخانه عظیم را نداشت. به همین دلیل، بوئینگ مجبور شد تصفیه خانه آب اختصاصی و نیروگاه های کمکی را درون محوطه کارخانه احداث کند. این تصفیه خانه هنوز هم فعال است و پساب های صنعتی را پیش از ورود به محیط زیست تصفیه می کند.

ویژگی های شگفت انگیز و امکانات درون مجموعه

زندگی و کار در چنین فضای عظیمی نیازمند لجستیک و زیرساخت های خاصی است. کارخانه بوئینگ اورت دارای امکاناتی است که در یک شهر واقعی دیده می شود:

  • سیستم حمل و نقل داخلی: به دلیل مسافت زیاد بین سالن های مونتاژ، دفاتر مهندسی و کافه تریاها، بوئینگ یک سیستم اتوبوسرانی داخلی راه اندازی کرده است که کارمندان را درون محوطه جابجا می کند.
  • ایستگاه آتش نشانی اختصاصی: با توجه به وجود مواد سوختنی، قطعات حساس و هواپیماهای نیمه ساخته، این مجموعه دارای ایستگاه آتش نشانی و تیم های امداد و نجات ویژه خود است.
  • مرکز پزشکی و امنیتی: یک کلینیک پزشکی برای رسیدگی به حوادث کاری و یک نیروی امنیتی بزرگ برای کنترل ورود و خروج هزاران کارمند و محموله های حساس در این مجموعه فعال هستند.
  • تاسیسات تصفیه آب: همانطور که اشاره شد، کارخانه دارای تصفیه خانه آب اختصاصی است تا نیازهای صنعتی و زیست محیطی خود را به صورت مستقل مدیریت کند.

چه هواپیماهایی در این کارخانه مونتاژ می شوند؟

این کارخانه در طول تاریخ خود میزبان مونتاژ مشهورترین هواپیماهای بوئینگ بوده است. در حال حاضر، تمرکز اصلی این مجموعه بر روی هواپیماهای پهن پیکر و دو موتور است:

  • بوئینگ ۷۶۷: هواپیمای مسافربری و باری میان برد که سال ها است در این کارخانه تولید می شود.
  • بوئینگ ۷۷۷ و ۷۷۷ ایکس: بزرگترین هواپیمای دو موتور جهان که فرآیند مونتاژ آن در این سالن های عظیم انجام می شود.
  • بوئینگ ۷۸۷ دریم لاینر: هواپیمای پیشرفته و کامپوزیتی بوئینگ که بخش عمده ای از مونتاژ نهایی آن در اورت صورت می گیرد.

پیش از این، هواپیمای افسانه ای ۷۴۷ نیز دهه ها در همین کارخانه تولید می شد تا اینکه خط تولید آن در سال ۲۰۲۲ به طور رسمی متوقف گردید.

مقایسه ابعاد کارخانه بوئینگ با سایر سازه های بزرگ

برای درک بهتر عظمت این سازه، در جدول زیر آن را با چند مورد از بزرگترین ساختمان های جهان مقایسه کرده ایم:

نام سازه کشور حجم یا مساحت تقریبی کاربری
کارخانه بوئینگ اورت آمریکا ۱۳.۳ میلیون متر مکعب مونتاژ هواپیما
ساختمان پنتاگون آمریکا ۶.۵ میلیون متر مکعب ستاد فرماندهی نظامی
حراج گل آلس مایر هلند ۵.۲ میلیون متر مکعب بازار و حراج گل
گیگافکتوری تسلا آمریکا ۱.۵ میلیون متر مکعب تولید خودرو و باتری

تجربه گردشگری: بازدید از آینده پرواز

یکی از جذاب ترین بخش های این کارخانه غول پیکر، باز بودن نسبی آن برای عموم مردم است. مرکز گردشگری آینده پرواز (Future of Flight) در مجاورت کارخانه قرار دارد و تورهای ویژه ای را برای بازدیدکنندگان ترتیب می دهد. در این تورها، بازدیدکنندگان سوار اتوبوس های مخصوص شده و از مسیرهای تعیین شده درون سالن های مونتاژ عبور می کنند.

در طول این تور، شما می توانید فرآیند نصب موتورهای غول پیکر، اتصال بال ها به بدنه و تست های نهایی هواپیماهای ۷۸۷ و ۷۷۷ را از نزدیک مشاهده کنید. همچنین موزه آینده پرواز شامل نمایشگاه هایی از تاریخچه هوانوردی، مدل های مختلف هواپیماها و شبیه سازهای پرواز است که برای علاقه مندان به صنعت هوانوردی و کودکان بسیار جذاب خواهد بود.

چالش های زیست محیطی و تغییرات آینده

مدیریت یک کارخانه با این ابعاد چالش های زیست محیطی فراوانی به همراه دارد. بوئینگ در سال های اخیر برنامه های گسترده ای را برای کاهش ردپای کربنی، استفاده از انرژی های تجدیدپذیر و بازیافت ضایعات صنعتی در کارخانه اورت آغاز کرده است. نصب پنل های خورشیدی، بهینه سازی سیستم های روشنایی و گرمایش، و استفاده از مواد اولیه سازگار با محیط زیست در ساخت هواپیماها از جمله اقدامات این شرکت است.

با این حال، تغییر استراتژی بوئینگ و تمرکز بیشتر بر روی هواپیماهای تک راهرو مانند ۷۳۷ مکس (که در کارخانه رنتون تولید می شوند) باعث شده تا حجم تولید در کارخانه اورت نسبت به دوران اوج خود کاهش یابد. با این وجود، این مجموعه همچنان به عنوان قلب تپنده هواپیماهای پهن پیکر و نماد مهندسی هوافضا در جهان باقی مانده است.

سوالات متداول درباره کارخانه بوئینگ

آیا بازدید از کارخانه بوئینگ برای عموم آزاد است؟
بله، از طریق مرکز گردشگری Future of Flight می توانید بلیط تهیه کرده و در تورهای راهنمادار از سالن های مونتاژ بازدید کنید. البته عکاسی در برخی نقاط ممنوع است.
بزرگترین ساختمان جهان از نظر مساحت کدام است؟
کارخانه بوئینگ اورت بزرگترین ساختمان از نظر حجم است، اما از نظر مساحت زیربنا، برخی سازه ها مانند فرودگاه بین المللی دبی یا گیگافکتوری تسلا در نوادا مساحت بیشتری را پوشش می دهند.
چند نفر در این کارخانه کار می کنند؟
تعداد کارمندان متغیر است، اما در دوران اوج تولید، بیش از ۷۰ هزار نفر در این مجموعه مشغول به کار بودند. در حال حاضر نیز ده ها هزار مهندس، تکنسین و کارگر در این تاسیسات فعالیت می کنند.

جمع بندی

ساختمان غول پیکر هواپیماسازی بوئینگ در اورت، تنها یک سازه بتنی و فولادی نیست؛ بلکه نمادی از جاه طلبی بشر برای تسخیر آسمان است. این کارخانه با ابعاد باورنکردنی، امکانات رفاهی و صنعتی بی نظیر و تاریخچه ای درخشان، نشان می دهد که چگونه مهندسی و مدیریت می توانند بر محدودیت های فیزیکی غلبه کنند. چه یک علاقه مند به هوانوردی باشید و چه صرفا از دیدن شاهکارهای مهندسی لذت ببرید، شناخت این مجموعه عظیم تجربه ای متفاوت و الهام بخش خواهد بود.